Akelei – Nieuwjaarsbrief

1 januari 2021

schorseneer in bloeibeeld: Akelei

We ruilen onze kookpotten en pannen in voor een luisterend oor en gaan op bezoek bij de jonge boeren en winkelier van biologisch tuinbouwbedrijf Akelei. In deze blog bundelen we alle verhalen. Als kers op de taart schrijven de oprichters van Akelei, Johan en Greet, een intro en een outro. Luister je met ons mee? Zet gerust een warme mok koffie of thee en nestel je in de zetel.

Johan op de werf beeld: Akelei

April 1982. Het was de start van Akelei, biologisch-dynamisch tuinbouwbedrijf te Schriek, aan de rand van het Mechelse tuinbouwgebied. Het was toen al duidelijk dat de tuindersglorie van Mechelen aan het verdwijnen was. Ons nieuwe initiatief was in alle opzichten tegendraads, mede gezien ons tweevoudig doel: gezonde en kwaliteitsvolle groenten telen en bij voorkeur in samenwerking met meerdere mensen.

Akelei was in vele opzichten pionier in de vernieuwing en samen met Greet mochten we in al die jaren wel een honderdtal mensen een plek geven, als medewerker, stagiair, of gewoon als tussenstation in de stroom van het leven. Maar het was altijd pittig werken en we vroegen ons keer op keer af of iemand ooit in staat zou zijn om ons bedrijf over te nemen of verder te zetten.

Als ik nu over de velden van Akelei loop en de stand van de gewassen beschouw, als boer op (relatieve) rust, dan vind ik steeds weer de bevestiging van een diepe innerlijke overtuiging. Namelijk dat de vitaliteit en kwaliteit van de gewassen niet enkel het resultaat is van de bodemvruchtbaarheid, aard van de bemesting of andere technische zaken, maar vooral van de menselijke aandacht, zorg en inzet. Soms sta ik in diepe bewondering te kijken hoe onze gewassen blinken als nooit tevoren.

Uiteindelijk heeft er zich op Akelei een stabiel team van mensen aangediend, stuk voor stuk competente en bijzondere zielen, die hun verantwoordelijkheid opnemen tegenover aarde, plant en dier. Het gaat niet enkel om de voortzetting van ons werk, maar de nieuwe generatie brengt ook eigentijdse transformatie, dynamiek en vernieuwing.

We presenteren jullie graag hiervan de getuigenis.
Johan

Hanne & Jelmer – beeld: Lien Van den Eynde

Hartverwarmend was het, om te mogen luisteren naar de verhalen van de jonge garde van team Akelei. We gingen op bezoek bij Anja, Jelle, Sam en Floriaan. Zij deelden hun blik op het voorbije jaar en droomden bovendien reeds lustig over wat komen zal.

Deugddoend was het ook, om het afgelopen jaar wat vaker op Akelei te mogen vertoeven. We kookten welgeteld vier take away verwenpakketten bij elkaar met de rijkelijke oogst van het veld. De tijd die we doorbrachten “op den boerenbuiten” wakkerde een verlangen aan om nog een stap dichter te zetten naar verbinding en samenwerking met de boeren. Zij die zorg dragen voor onze dagelijkse kost. Het begon als een gek idee en vormde zich door het jaar heen steeds meer tot een plan naar ons hart: in de lente van 2021 verhuizen we van de Gentse binnenstad naar de Schriekse boerenbuiten.

Hoe onze samenwerking met Akelei er precies uitziet en wat voor lekkers we jullie zullen aanbieden, wordt in de loop van het jaar bekend gemaakt. Wat we al wel kunnen verklappen is dat onze missie en visie ongewijzigd blijven. Namelijk “koken vanuit verbinding”.

Verbinding met jullie als klanten en gasten.
Jullie wensen, dromen en verhalen,
tot leven gebracht in de gerechten op je bord.

Verbinding met de boeren en het veld.
Het ritme van de seizoenen,
de vitaliteit van biologische producten.

Verbinding met elkaar.
Twee eetlepels warmte, een busseltje vreugde.
Liefde als geheim ingrediënt.

Anja – beeld: Astrid Agemans

Anja draagt voor het tweede jaar op rij zorg voor de teelten in de tunnels van Akelei. ‘s Zomers oogst ze er tomaten van verschillende oude rassen, komkommer, paprika en aubergine. In het voor- en najaar volgt een overvloed aan gemengde sla. Ook thuis in Keerbergen teelt ze een breed assortiment aan groenten die rechtstreeks verkocht worden in haar veldwinkel ‘Buiten-gewoon’.

We ontmoeten Anja bij haar thuis, wandelen over de velden die ze overnam van haar ouders en bezoeken het charmante winkeltje. Hier heeft ze de mogelijkheid om in direct contact met de klanten te staan en te luisteren naar hun verwondering bij het proeven van haar kraakverse groenten. Het sterkt haar in de keuze om voluit te telen voor smaak, te kiezen voor oude rassen en te experimenteren met nieuwe teelten.

2020 voelde voor Anja als een jaar vol flow, vol bedrijvige drukte. Er was ruimte voor groei met een derde tunnel op Akelei en ruimte om te balanceren tussen boerin zijn én mama van vier kinderen.

“Een beeld dat me bijgebleven is uit het afgelopen jaar is het bezoek van filmmakers van ROB-tv. Ze filmden terwijl ik samen met m’n vader aan het werk was op het land en interviewden de klanten in de winkel. De lovende woorden van de klanten en de verwondering van de filmmakers vervulden m’n vader vol fierheid. Dat raakte me.” Anja vertelt dat het wennen was voor haar ouders toen ze bij de overname van het land koos voor biologische landbouw. Nu, jaren later, kijken ze met trots naar het groeiende succes van haar aanpak.

Voor volgend jaar droomt Anja van een bloemenveld waar mensen zelf kunnen komen plukken. Haar ogen glinsteren als ze erover vertelt. We kunnen ons nu al voorstellen wat een kleurenpracht dat wordt.

Tip: De reportage van ROB-tv is terug te vinden op hun site www.robtv.be, Veel kijkplezier!

Jelle – beeld: Astrid Agemans

Jelle heeft zijn vierde seizoen als zelfstandig boer op Akelei achter de rug. Hij richt zich op de grotere teelten op de velden in Putte, waar hij onder andere prei, aardappelen, pompoenen, rabarber en schorseneer oogst voor de winkel en de markt maar ook voor collega-boeren en de groothandel. Voldaan en fier blikt hij terug: “de timing zat goed, ik had het gevoel dat ik het veld onder controle had en heb geleerd van mijn beginnersfouten van de vorige jaren.”

2020 was ook een zwaar jaar, naast het werk op het veld en de natte lente die gevolgd werd door een hete zomer bouwde Jelle dit jaar samen met Johan ook zijn eigen huis. “Er was een constante rush en minder ruimte om stil te staan en aandacht te hebben voor de kleine dingen”.
Wanneer we doorvragen naar de momenten waar hij het meeste van genoten heeft, kan hij nochtans vlotjes een hele opsomming maken: de humor en de lach-partijen in de samenwerking met stagiaires Els en Liesbeth; samen op het veld met trouwe compagnon Sam; de heerlijkheid van het vroege ochtendgloren en de zaaddragers die in bloei komen. “Hoe langer dat ik hier rondloop, hoe dankbaarder ik me voel. Ik ben gelukkig met m’n job.” Hij staat even stil bij deze woorden, grinnikt geamuseerd en besluit met een knipoog: “het boeren is eigenlijk geen job, het is een leven”. We lachen samen en nemen nog een slok van onze thee. Het haardvuur knettert gezellig verder.

2021 brengt geen al te grote veranderingen voor Jelle. Misschien de aankoop van een nieuwe schoffelmachine die zijn rug wat kan sparen en verder kijkt hij uit naar een nieuwe werkkracht nu compagnon Sam zelfstandig aan de slag gaat op een deel van de akker.

Welke teelt hij in zijn stoutste dromen graag zou verbouwen? “Meloen! Vooral in de hete zomermaanden lijkt me dat heerlijk”, glimlacht hij.

Sam – beeld: Akelei

Sam werkte de afgelopen jaren mee bij zowel Jelle als Greet. Volgend jaar zet hij de stap naar zelfstandig boer op Akelei. Hij zal groenten telen op de percelen achter de winkel in Schriek en op een deel van de velden in Putte. Dit jaar studeert hij af aan Landwijzer, de opleiding voor biologisch boeren in Vlaanderen. We ontmoeten hem na een lange lesdag, bij de warmte van een tweede haardvuur.

Vol energie en goede moed blikt Sam vooruit naar volgend jaar. Naar het nemen van verantwoordelijkheid, het in de praktijk brengen van ideeën en lange werkdagen op het veld. “Op het veld staan is genieten”, zegt Sam terwijl hij glundert. “Zowel het harde werk onder tijdsdruk als de afwisseling met het langdurige repetitievere werk. Dit brengt ruimte in mijn hoofd.” Ruimte voor verwondering. “Ik zag laatst tijdens het werk een koolvliegje dat in zijn vlucht beetgenomen werd door een meesje. Dat is heerlijk, het aanschouwen van natuurlijke processen van zo dichtbij.”

Als eindwerk voor Landwijzer werkte hij een ambitieus teeltplan uit voor volgend jaar. Het bevat zowel bestaande teelten als de verschillende kleuren bieten, courgette, warmoes, aardbeien en wortelpeterselie, alsook nieuwe teelten zoals knolselder en palmkool. Dat belooft voor de rijkdom die terug te vinden zal zijn in de winkel- en marktrekken van Akelei! Wij beginnen er in ieder geval al van te watertanden.

Floriaan – beeld: Astrid Agemans

Floriaan, winkelier en marktkramer van dienst, werkte met gemak een handvol overuren bij elkaar. Corona bracht lange wachtrijen aan de kassa en extra grote bestellingen om uit te pakken en in te laden. Het gaf hem een adrenaline-kick en bij momenten ook stress, hij wist niet wat eerst gedaan.

Toch is er ook ruimte voor voldoening en tevredenheid. Hij geniet van het contact met klanten. “Het enthousiasme en ook de vragen naar nieuwe producten zijn een welkome input. Ik ken de winkel al van toen ik een kleine jongen was en dat zorgt ervoor dat veel zaken heel vanzelfsprekend voor me zijn. De vragen van klanten zorgen dat ik met een frisse en heldere blik kan blijven kijken.”

Gaandeweg nam Floriaan steeds meer taken op zich: naar de groothandel gaan om kwalitatieve producten uit te kiezen, het plaatsen van bestellingen en nieuwe systemen uitdenken om het hele proces van aankoop tot verkoop zo efficiënt mogelijk te laten verlopen. Allemaal facetten waarin hij voldoening kan vinden.

Zijn favoriete nieuwkomer in het winkelassortiment? “De citrus-gember confituur! Fris én toch verwarmend.” Dat klinkt als een toppertje voor de feestdagen. Terwijl we alvast wat brood roosteren draaien we een potje confituur open. Onze neus, haast verdronken in het wondere goedje, bevestigt Floriaans omschrijving en wil meer van dat. Een botermes in de aanslag. Daar springt het brood alvast op, het jubelt van plezier. Wat zeg je, ook eentje voor jou?

Greet – beeld: Akelei

December 2020. Ik durf nu al eens achterom te kijken… En zie een frisse, jonge generatie die staat te popelen. Dit is een bijzonder geschenk, de vruchten van onze oogst geven we graag door!

Het is dan ook fijn om dagelijks mee in het transitieproces te staan, van aansturen en loslaten, van doorgeven en op een andere manier te mogen ontvangen, van verbinden waar mogelijk en tegelijk autonomie aan te moedigen, van zorgen voor elkaar, de plek, de dieren en de planten die ons voeden, zonder te bemoederen en het unieke van elk te respecteren.

Het moment is daar om alles terug te brengen tot zijn essentie, tot de kern. Dit is de beweging die de plant ook maakt, na kieming, groei en bloei is er dan ook de zaadvorming. In het zaad is de tijd samengebald: verleden, heden en toekomst zijn er aanwezig. Naar het verleden kunnen we met aandacht kijken en luisteren, maar in het Nu ligt de kracht en kunnen we de toekomst mee gestalte geven.

De zaadteelt van onze voedingsgewassen terug integreren op het boerenbedrijf is dan ook een creatief proces dat in die zin kansen geeft. Dit is de ambitie van de kersverse vzw Vitale Rassen. Het is een nieuw engagement dat ontkiemd is op Akelei en dat barst van leven!
Op een hoopvol 2021, boordevol positieve energie.

Van ganser harte,
Greet